รายงานการวิจัยเชิงพื้นที่: พลวัตทางเศรษฐกิจ ผังเมือง ประชากรศาสตร์ และความท้าทายทางสิ่งแวดล้อมของจังหวัดเลย

1. ด้านเศรษฐกิจและการลงทุน (Economy & Investment)

1.1 โครงสร้างเศรษฐกิจและผลิตภัณฑ์มวลรวมจังหวัด (GPP)

โครงสร้างเศรษฐกิจของจังหวัดเลยมีลักษณะกึ่งเกษตรกรรมกึ่งพาณิชยกรรม โดยพึ่งพาฐานทรัพยากรธรรมชาติและการท่องเที่ยวเป็นกลไกหลักในการขับเคลื่อน ข้อมูลทางสถิติระบุว่า มูลค่าผลิตภัณฑ์มวลรวมจังหวัด (Gross Provincial Product: GPP) ล่าสุดมีมูลค่ารวม 61,176 ล้านบาท จัดอยู่ในลำดับที่ 46 ของประเทศ และลำดับที่ 13 ของภาคตะวันออกเฉียงเหนือ¹ เมื่อทำการวิเคราะห์เจาะลึกถึงสัดส่วนโครงสร้างทางเศรษฐกิจ พบว่าภาคการเกษตร การล่าสัตว์ การป่าไม้ และการประมง มีมูลค่า 16,882 ล้านบาท คิดเป็นร้อยละ 27.60 ของ GPP ในขณะที่ภาคนอกเกษตรกรรม ซึ่งครอบคลุมอุตสาหกรรมการผลิต การค้าปลีกค้าส่ง และการบริการ มีมูลค่าสูงถึง 44,294 ล้านบาท หรือคิดเป็นร้อยละ 72.40 ของ GPP¹ ตัวเลขดังกล่าวสะท้อนให้เห็นถึงปรากฏการณ์ทางเศรษฐกิจที่แม้ว่าประชากรส่วนใหญ่ของจังหวัดจะยังคงอยู่ในภาคการเกษตร แต่การสร้างมูลค่าเพิ่ม (Value Added) กลับกระจุกตัวอยู่ในภาคบริการและการค้า

ความเคลื่อนไหวของการลงทุนภาคเอกชนในช่วง 1-2 ปีที่ผ่านมา ชี้ให้เห็นถึงสภาวะความผันผวนและเปราะบางทางเศรษฐกิจอย่างมีนัยสำคัญ ดัชนีการลงทุนภาคเอกชน (Private Investment Index: Ip) หดตัวลงอย่างต่อเนื่อง โดยมีอัตราการหดตัวเฉลี่ยร้อยละ -6.1 ถึง -7.0 เมื่อเทียบกับช่วงเดียวกันของปีก่อนหน้า² ปัจจัยหลักที่ส่งผลต่อการชะลอตัวของการลงทุน ได้แก่ ต้นทุนการผลิตสินค้าเกษตรที่สูงขึ้นตามราคาพลังงานโลก อัตราเงินเฟ้อที่ปรับตัวสูงขึ้นในระดับร้อยละ 1.2 ถึง 1.5 และกำลังซื้อภายในประเทศที่ยังคงอ่อนแอ² อย่างไรก็ตาม แนวโน้มเศรษฐกิจในระยะ 1-2 ปีข้างหน้า (พ.ศ. 2568-2569) ได้รับการประเมินจากหน่วยงานด้านเศรษฐกิจว่าจะมีการปรับฐาน (Correction) โดยมีช่วงคาดการณ์การขยายตัวทางเศรษฐกิจของจังหวัดอยู่ที่ร้อยละ 1.0 ถึง 1.6² ปัจจัยบวกที่จะช่วยพยุงและกระตุ้นเศรษฐกิจคือ การฟื้นตัวของภาคการท่องเที่ยวและการเร่งรัดมาตรการเบิกจ่ายงบประมาณของภาครัฐ ซึ่งคาดว่าจะสามารถเบิกจ่ายงบประมาณภาพรวมได้ในอัตราที่สูงกว่าร้อยละ 93.0 ของวงเงินงบประมาณ²

การประเมินสถานการณ์ระดับจุลภาคพบว่า อุตสาหกรรมหลักที่ขับเคลื่อนรายได้ ได้แก่ อุตสาหกรรมเกษตรแปรรูป โดยเฉพาะการแปรรูปยางพารา อ้อย และมันสำปะหลัง⁴ อย่างไรก็ตาม ภาคอุตสาหกรรมเหล่านี้กำลังเผชิญกับความจำเป็นในการปรับตัวเชิงโครงสร้าง ปัจจุบันเริ่มมีการประยุกต์ใช้โมเดลเศรษฐกิจ BCG (Bio-Circular-Green Economy) เพื่อสร้างมูลค่าเพิ่ม เช่น โรงงานน้ำตาลในพื้นที่ได้นำเศษวัสดุทางการเกษตรอย่างใบอ้อยหรือชานอ้อยไปผลิตเป็นพลังงานชีวมวลเพื่อผลิตกระแสไฟฟ้า ซึ่งนอกจากจะสร้างรายได้และลดต้นทุนแล้ว ยังเป็นกลไกสำคัญในการลดปัญหาการเผาซากพืชผลในที่โล่ง⁶

1.2 สรุปยุทธศาสตร์การพัฒนาเศรษฐกิจและอุตสาหกรรมเป้าหมาย (Target Industries)

อ้างอิงตาม “แผนพัฒนาจังหวัดเลย พ.ศ. 2566 – 2570” และความเชื่อมโยงกับยุทธศาสตร์กลุ่มจังหวัดภาคตะวันออกเฉียงเหนือตอนบน 1 (สบายดี: อุดรธานี, หนองคาย, หนองบัวลำภู, เลย, บึงกาฬ) จังหวัดเลยถูกวางตำแหน่งทางยุทธศาสตร์ (Strategic Positioning) ให้เป็น “เมืองท่องเที่ยวเชิงสุขภาพและการค้าชายแดน ภายใต้การพัฒนาที่ยั่งยืน” โดยมีตัวชี้วัดความสำเร็จที่สำคัญคือ อัตราการขยายตัวของผลิตภัณฑ์มวลรวม (GPP) และรายได้จากการท่องเที่ยวที่ต้องเพิ่มขึ้นร้อยละ 5⁹ อุตสาหกรรมเป้าหมาย (Target Industries) ที่พื้นที่นี้มุ่งเน้นดึงดูดการลงทุน ประกอบด้วย:

อุตสาหกรรมการท่องเที่ยวเชิงนิเวศและสุขภาพ (Eco & Wellness Tourism): การยกระดับมาตรฐานการท่องเที่ยวสู่ระดับสากล โดยเน้นการท่องเที่ยวที่สร้างมูลค่าสูง (High-value Tourism) ลดการพึ่งพิงปริมาณนักท่องเที่ยว (Mass Tourism) มุ่งเน้นไปที่การท่องเที่ยวเชิงศรัทธา ศิลปวัฒนธรรม และการรักษาสมดุลของระบบนิเวศ เพื่อสร้างความอยู่ดีมีสุขให้กับชุมชนท้องถิ่น⁹

อุตสาหกรรมเกษตรมูลค่าสูง (High-Value Agriculture) และสินค้าอัตลักษณ์พื้นถิ่น (GI): มุ่งเน้นพืชเศรษฐกิจที่มีความโดดเด่นและเป็นเอกลักษณ์ของพื้นที่ เช่น การส่งเสริมสับปะรดไร่ม่วง ซึ่งเป็นผลไม้ที่มีรสชาติหอม หวาน ฉ่ำ กรอบ ไม่กัดลิ้น ให้ขึ้นทะเบียนเป็นสินค้าสิ่งบ่งชี้ทางภูมิศาสตร์ (GI) เพื่อยกระดับราคาสินค้า รวมถึงการผลักดันมะคาเดเมีย กาแฟอาราบิก้า และมะขามหวานเมืองเลย สู่ตลาดพรีเมียม¹²

อุตสาหกรรมโลจิสติกส์และการค้าชายแดน (Cross-border Trade & Logistics): การใช้ประโยชน์จากจุดผ่อนปรนและด่านพรมแดนถาวร เช่น ด่านศุลกากรท่าลี่ (สะพานมิตรภาพน้ำเหือง) และด่านเชียงคาน ในการเป็นประตูการค้าสู่ สปป.ลาว และเชื่อมโยงโครงข่ายห่วงโซ่อุปทาน (Supply Chain) ไปยังตลาดประเทศจีนตอนใต้¹⁷

เศรษฐกิจฐานรากและผลิตภัณฑ์ชุมชน (OTOP & Local Economy): การพัฒนาผลิตภัณฑ์โอทอป กลุ่มปรับตัวสู่การพัฒนา (Quadrant D) ให้มีคุณภาพมาตรฐาน การจัดงาน OTOP ภูมิภาค เพื่อกระตุ้นเศรษฐกิจฐานราก สร้างความเข้มแข็งให้ผู้ประกอบการชุมชนผ่านช่องทางการตลาดดิจิทัล²¹

1.3 ประเมินศักยภาพเชิงพาณิชย์และปัจจัยความเสี่ยงทางธุรกิจ

เพื่อให้นักลงทุนและผู้ประกอบการสามารถมองเห็นภาพรวมของโอกาสและความเสี่ยงเชิงพื้นที่ ได้มีการจำแนกและประเมินศักยภาพเชิงพาณิชย์ของย่านเศรษฐกิจหลักในจังหวัดเลย ดังแสดงในตารางเปรียบเทียบข้อดี-ข้อเสียด้านล่าง:

ตารางเปรียบเทียบศักยภาพเชิงพาณิชย์และปัจจัยความเสี่ยงของทำเลเศรษฐกิจหลักในจังหวัดเลย

ทำเล/เขตการค้า (Economic Zones)	ศักยภาพเชิงพาณิชย์และแนวโน้มกำลังซื้อ (Pros & Potential)	ปัจจัยความเสี่ยงและข้อควรระวังในการลงทุน (Cons & Risks)
ย่านศูนย์กลางเมืองเลย (กุดป่อง – นาอาน – น้ำหมาน)	เป็นศูนย์กลางการค้าปลีก-ค้าส่ง (CBD) ศูนย์ราชการ และแหล่งงานที่สำคัญ มีความหนาแน่นของประชากรประจำและประชากรแฝงสูง มีกำลังซื้อคงที่จากกลุ่มข้าราชการและพนักงานบริษัท เหมาะสำหรับการพัฒนาโครงการอสังหาริมทรัพย์แนวราบ คอมมูนิตี้มอลล์ และธุรกิจบริการ24	ปัญหาเรื้อรังด้านอุทกภัยจากแม่น้ำเลยล้นตลิ่งในช่วงฤดูฝน (เช่น บริเวณซอยซำหลวง หน้าโรงเรียนบ้านขอนแดง) ซึ่งส่งผลกระทบโดยตรงต่อระบบโลจิสติกส์ การสต๊อกสินค้า และอาจสร้างความเสียหายต่อโครงสร้างอาคารพาณิชย์25
ย่านเศรษฐกิจท่องเที่ยวและเมืองเก่า (เชียงคาน)	กำลังซื้ออยู่ในระดับสูงมากจากนักท่องเที่ยวทั้งชาวไทยและต่างชาติ (Tourism-driven Demand) เป็นทำเลทองสำหรับธุรกิจบูทีคโฮเทล คาเฟ่ ร้านอาหาร และสินค้าของที่ระลึก อัตราผลตอบแทนจากการปล่อยเช่าพื้นที่ (Rental Yield) และการลงทุนอสังหาริมทรัพย์เพื่อการพาณิชย์มีแนวโน้มเติบโตต่อเนื่อง29	ความผันผวนของรายได้ที่ผูกติดกับฤดูกาลท่องเที่ยว (Seasonality) ต้นทุนราคาที่ดินและค่าเช่าที่ปรับตัวสูงขึ้นอย่างรวดเร็ว (Gentrification) และความขัดแย้งกับชุมชนดั้งเดิมในประเด็นปัญหาขยะมูลฝอย ที่จอดรถ และความหนาแน่นของการจราจร32
เขตการค้าชายแดนและโลจิสติกส์ (ด่านท่าลี่ – บ้านนากระเซ็ง)	เป็นจุดยุทธศาสตร์การค้าข้ามแดนที่สำคัญ มีมูลค่าการค้ารวมหลักพันล้านบาทต่อเดือน (เช่น ม.ค. 2567 มีมูลค่ารวม 1,857.40 ล้านบาท) เหมาะสำหรับธุรกิจโลจิสติกส์ โกดังเก็บสินค้าเกษตร และการส่งออกสินค้าอุปโภคบริโภค/เชื้อเพลิงไปยัง สปป.ลาว18	ความผันผวนของอัตราแลกเปลี่ยน (ค่าเงินกีบ) และนโยบายการค้าระหว่างประเทศ มูลค่าการค้าชายแดนมีแนวโน้มชะลอตัวลงในบางช่วงเนื่องจากกำลังซื้อในฝั่ง สปป.ลาว หดตัว ซึ่งอาจกระทบต่อสภาพคล่องของธุรกิจส่งออก17

2. ด้านผังเมืองและโครงสร้างพื้นฐาน (Urban Planning & Infrastructure)

2.1 ทิศทางการขยายตัวของเมือง (Urban Sprawl) และการใช้ประโยชน์ที่ดิน

การวิเคราะห์ทิศทางการขยายตัวของเมือง (Urban Sprawl) อ้างอิงตามข้อกำหนดกฎกระทรวงให้ใช้บังคับผังเมืองรวมจังหวัดเลย พ.ศ. 2558 พบว่ารูปแบบการตั้งถิ่นฐานและการขยายตัวทางกายภาพของเมืองมีลักษณะเป็น Ribbon Development หรือการเจริญเติบโตที่เกาะเกี่ยวไปตามแนวโครงข่ายถนนสายหลัก โดยเฉพาะบริเวณทางหลวงหมายเลข 201 (สายเลย-เชียงคาน) และทางหลวงหมายเลข 21 (สายเลย-ภูเรือ)³⁷

ความเปลี่ยนแปลงที่เห็นได้ชัดเจนที่สุดเกิดขึ้นในพื้นที่รอยต่อและโซนชานเมือง เช่น เขตเทศบาลตำบลนาอาน และพื้นที่ตำบลน้ำหมาน ซึ่งเกิดการเปลี่ยนผ่านจากการใช้ประโยชน์ที่ดินเพื่อเกษตรกรรมไปสู่ความเป็นเมือง (Urbanization) ผังเมืองรวมได้กำหนดให้มี “พื้นที่สีเหลือง” (รหัส ย.1-ย.4) ซึ่งเป็นที่ดินประเภทที่อยู่อาศัยหนาแน่นน้อย มีวัตถุประสงค์เพื่อรองรับการขยายตัวของการอยู่อาศัยในเขตชานเมือง โดยอนุญาตให้สามารถพัฒนาโครงการที่อยู่อาศัยประเภทบ้านเดี่ยว บ้านแฝด และบ้านแถวได้⁴⁰ การกำหนดโซนนิ่งดังกล่าวส่งผลให้เกิดการรุกคืบของเขตเมืองเข้าไปใน “พื้นที่สีเขียว” (รหัส ก.4-ก.5) หรือที่ดินประเภทชนบทและเกษตรกรรม ซึ่งแม้พื้นที่สีเขียวจะอนุญาตให้แบ่งสรรที่ดินได้ในขนาดไม่ต่ำกว่า 100 ตารางวา แต่การพัฒนาอสังหาริมทรัพย์ที่ขยายตัวอย่างรวดเร็ว มักก่อให้เกิดปัญหาตามมาหากหน่วยงานท้องถิ่นไม่สามารถจัดเตรียมระบบสาธารณูปโภค เช่น ถนนสายรอง ระบบท่อระบายน้ำ และการจัดการขยะ ให้สอดคล้องกับความหนาแน่นของประชากรแฝงที่เพิ่มขึ้นได้ทันท่วงที²⁴

2.2 เมกะโปรเจกต์และจุดเปลี่ยนด้านโครงสร้างพื้นฐาน (Game Changers)

ในระยะ 3-5 ปีข้างหน้า ศักยภาพการแข่งขันด้านโลจิสติกส์และการท่องเที่ยวของจังหวัดเลยจะถูกพลิกโฉมด้วยโครงการพัฒนาโครงสร้างพื้นฐานขนาดใหญ่ (Mega-projects) ของภาครัฐ ซึ่งถือเป็น “Game Changer” ที่สำคัญ ได้แก่:

โครงการขยายศักยภาพท่าอากาศยานเลย (Loei Airport Expansion): กรมท่าอากาศยาน (ทย.) และ บริษัท ท่าอากาศยานไทย จำกัด (มหาชน) (ทอท.) มีแผนยุทธศาสตร์ในการปรับปรุงและขยายสนามบินภูมิภาค 6 แห่ง ด้วยวงเงินลงทุนรวมกว่า 3 แสนล้านบาทภายในปี 2577 โดยสนามบินเลยเป็นหนึ่งในพื้นที่เป้าหมายที่ได้รับการผลักดันจากภาคเอกชน (หอการค้าจังหวัดเลย) ให้เร่งจัดสรรงบประมาณเพื่อขยายและปรับปรุงรันเวย์ รวมถึงอาคารผู้โดยสาร⁴³ เป้าหมายหลักคือการเพิ่มขีดความสามารถในการรองรับนักท่องเที่ยวให้ถึงระดับ 4 ล้านคนต่อปี และผลักดันให้เป็นท่าอากาศยานนานาชาติ (International Airport) ที่สามารถรองรับเที่ยวบินเช่าเหมาลำ (Charter Flights) จากต่างประเทศ ซึ่งจะเชื่อมโยงเส้นทางการท่องเที่ยวของกลุ่มจังหวัดอีสานตอนบนได้อย่างไร้รอยต่อ⁴⁵

โครงการก่อสร้างกระเช้าไฟฟ้าขึ้นภูกระดึง (Phu Kradueng Cable Car): เป็นโครงการเชิงประวัติศาสตร์ที่ถูกหยิบยกมาถกเถียงยาวนานกว่า 4 ทศวรรษ ล่าสุด องค์การบริหารการพัฒนาพื้นที่พิเศษเพื่อการท่องเที่ยวอย่างยั่งยืน (อพท.) ร่วมกับกรมอุทยานแห่งชาติ สัตว์ป่า และพันธุ์พืช ได้ลงนามความร่วมมือและว่าจ้างบริษัทที่ปรึกษา (ร่วมกับจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย) เพื่อดำเนินการสำรวจ ออกแบบ และจัดทำรายงานการประเมินผลกระทบสิ่งแวดล้อม (EIA) ด้วยงบประมาณ 25 ล้านบาท⁴⁸ โครงการนี้มีไทม์ไลน์ที่ชัดเจน โดยคาดว่า EIA จะแล้วเสร็จภายใน 1-2 ปี และตั้งเป้าหมายที่จะเริ่มการก่อสร้างและปักเสาเข็มต้นแรกในปลายปี 2569 เพื่อให้สามารถเปิดให้บริการนักท่องเที่ยวแบบ One-day trip ได้ภายในปี 2571-2573⁴⁸ การเกิดขึ้นของกระเช้าไฟฟ้าไม่เพียงแต่จะช่วยลดอุปสรรคทางกายภาพสำหรับนักท่องเที่ยวกลุ่มผู้สูงอายุและผู้พิการ แต่ยังเป็นกลไกสำคัญในการขนส่งอุปกรณ์ควบคุมไฟป่าและการจัดการขยะบนยอดภู รวมทั้งจะเป็นแม่เหล็กดึงดูดการลงทุนด้านโรงแรมและร้านอาหารในอำเภอภูกระดึงอย่างมหาศาล⁴⁹

2.3 แนวโน้มตลาดอสังหาริมทรัพย์

ข้อมูลสถิติจากศูนย์ข้อมูลอสังหาริมทรัพย์ (REIC) ธนาคารอาคารสงเคราะห์ และการวิเคราะห์การใช้ประโยชน์ที่ดิน บ่งชี้ว่าตลาดอสังหาริมทรัพย์ในจังหวัดเลย มีทิศทางการเติบโตแบบค่อยเป็นค่อยไป (Organic Growth) ไม่ใช่การเก็งกำไรที่หวือหวา²⁶ โซนที่มีการเติบโตของที่อยู่อาศัยหนาแน่น ได้แก่ พื้นที่รอยต่อชานเมืองที่มีการเกิดขึ้นของแหล่งงานใหม่ ศูนย์การค้าปลีกสมัยใหม่ (Modern Trade) และสถาบันการศึกษา (เช่น มหาวิทยาลัยราชภัฏเลย) ซึ่งทำหน้าที่เป็นศูนย์กลางชุมชนแห่งใหม่ (Sub-center)

ความต้องการ (Demand) ส่วนใหญ่มาจากผู้ซื้อที่เป็นคนในพื้นที่ กลุ่มข้าราชการ บุคลากรทางการแพทย์ และผู้ประกอบการรายย่อย ส่งผลให้รูปแบบการพัฒนาโครงการกระจุกตัวอยู่ที่กลุ่มสินค้าประเภท “บ้านเดี่ยว” และ “บ้านแฝดชั้นเดียว” ในระดับราคาปานกลางถึงย่อมเยา โดยกระจายตัวอยู่ในผังเมืองพื้นที่สีเหลือง²⁶

3. ด้านประชากรศาสตร์และพลวัตทางสังคม (Demographics & Social Dynamics)

3.1 ความเปลี่ยนแปลงทางประชากรศาสตร์ (Demographic Shifts)

ในช่วงทศวรรษที่ผ่านมา โครงสร้างประชากรของจังหวัดเลยได้เปลี่ยนผ่านเข้าสู่ “สังคมผู้สูงวัยอย่างสมบูรณ์” (Aged Society) อย่างเต็มรูปแบบ สถิติจากกรมการปกครองระบุว่า ตั้งแต่ปี 2563 สัดส่วนประชากรสูงอายุในพื้นที่เพิ่มสูงขึ้นถึงร้อยละ 23.7 ของประชากรทั้งหมด⁵³ เมื่อพิจารณาในรายละเอียดพบว่า โครงสร้างผู้สูงอายุถูกแบ่งออกเป็น ผู้สูงอายุวัยต้น (อายุ 60-69 ปี) คิดเป็นร้อยละ 57, ผู้สูงอายุวัยกลาง (อายุ 70-79 ปี) ร้อยละ 30, และผู้สูงอายุวัยปลาย (อายุ 80 ปีขึ้นไป) ร้อยละ 13⁵⁴ การเปลี่ยนแปลงนี้ส่งผลกระทบอย่างมีนัยสำคัญต่อ 2 มิติหลัก:

การปรับโครงสร้างตลาดแรงงาน: ข้อมูลจากการสำรวจภาวะการทำงานของประชากรโดยสำนักงานสถิติแห่งชาติ ระบุว่า จังหวัดเลยมีผู้มีงานทำจำนวน 219,546 คน โดยมีอัตราการว่างงานอยู่ในระดับต่ำมากเพียงร้อยละ 1.0 (ชาย 0.7%, หญิง 1.4%)⁵⁵ สถานภาพการทำงานส่วนใหญ่คือ ผู้ทำงานส่วนตัว (ร้อยละ 35.6) และช่วยธุรกิจครัวเรือนโดยไม่ได้รับค่าตอบแทน (ร้อยละ 24.3) ซึ่งสะท้อนถึงลักษณะของแรงงานภาคเกษตรและวิสาหกิจชุมชน⁵⁵ อย่างไรก็ตาม ภาวะสังคมสูงวัยประกอบกับการย้ายถิ่นฐานของคนหนุ่มสาววัยแรงงาน (Brain Drain & Labor Migration) เข้าสู่หัวเมืองใหญ่และนิคมอุตสาหกรรมในภาคตะวันออก ทำให้ภาคการเกษตรในจังหวัดเริ่มเผชิญกับภาวะขาดแคลนแรงงานขั้นรุนแรง เกษตรกรจำเป็นต้องปรับตัวโดยพึ่งพาแรงงานข้ามชาติ หรือต้องเร่งเปลี่ยนผ่านไปสู่การใช้เครื่องจักรและเทคโนโลยีเกษตรอัจฉริยะ (Smart Farming)¹⁵

ทิศทางการบริโภคและอุปสงค์ใหม่ (Silver Economy): ฐานผู้บริโภคที่เปลี่ยนไปสู่กลุ่มผู้สูงวัย ได้สร้างอุปสงค์มหาศาลสำหรับธุรกิจและบริการที่เกี่ยวข้องกับสุขภาพ เช่น อาหารเพื่อสุขภาพ อุปกรณ์ทางการแพทย์ คลินิกกายภาพบำบัด และสถานดูแลผู้สูงอายุระยะยาว (Nursing Home) ซึ่งสอดคล้องและเป็นปัจจัยสนับสนุนโดยตรงต่อยุทธศาสตร์การพัฒนาจังหวัดที่มุ่งสู่การเป็น “เมืองท่องเที่ยวเชิงสุขภาพ”

นอกจากนี้ ในเขตเทศบาลเมืองและแหล่งท่องเที่ยวหลัก ยังพบปรากฏการณ์ “ประชากรแฝง” ซึ่งเป็นกลุ่มคนที่ย้ายถิ่นเข้ามาทำงานในภาคบริการและการท่องเที่ยวโดยไม่ได้ย้ายทะเบียนบ้าน ประชากรกลุ่มนี้กระจุกตัวอยู่ในพื้นที่ที่เป็นแหล่งจ้างงานสำคัญ ทำให้องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นต้องแบกรับภาระในการจัดการทรัพยากร น้ำประปา และการจัดการขยะที่เกินกว่างบประมาณที่ได้รับการจัดสรรตามฐานประชากรจริง³²

3.2 พลวัตทางสังคมและปรากฏการณ์ Gentrification ในชุมชนเชียงคาน

ท่ามกลางกระแสการพัฒนาเมืองและการส่งเสริมการท่องเที่ยว ย่านชุมชนเก่าแก่อย่าง “เชียงคาน” ได้กลายเป็นกรณีศึกษาที่สำคัญของพลวัตทางสังคมและการปรับตัวของชุมชน การหลั่งไหลของนักท่องเที่ยวและเม็ดเงินลงทุนจากภายนอก ได้ก่อให้เกิดปรากฏการณ์ที่แวดวงวิชาการเรียกว่า Tourism Gentrification (การแทนที่ทางชนชั้นอันเกิดจากการท่องเที่ยว)

ปรากฏการณ์ดังกล่าวส่งผลให้เกิดการเปลี่ยนแปลงเชิงโครงสร้างในชุมชนเชียงคานหลายประการ:

การเปลี่ยนผ่านกรรมสิทธิ์ที่ดินและการใช้ประโยชน์: บ้านเรือนไม้เก่าแก่ดั้งเดิมริมแม่น้ำโขงหลายหลัง ถูกกว้านซื้อหรือทำสัญญาเช่าระยะยาวโดยกลุ่มนักลงทุนต่างถิ่น เพื่อนำมาดัดแปลงเป็นบูทีคโฮเทล เกสต์เฮาส์ และร้านกาแฟสมัยใหม่²⁹ สิ่งนี้ทำให้ราคาที่ดินและค่าเช่าในย่านถนนคนเดินพุ่งสูงขึ้นอย่างก้าวกระโดด ส่งผลให้คนท้องถิ่นดั้งเดิมที่มีรายได้น้อยไม่สามารถแบกรับค่าครองชีพและภาษีที่ดินที่สูงขึ้นได้ จนต้องย้ายออกไปอยู่รอบนอก (Displacement)²⁹

การแปลงวัฒนธรรมให้เป็นสินค้า (Commodification of Culture): วิถีชีวิตและประเพณีดั้งเดิมของชุมชนถูกนำมาบรรจุภัณฑ์ใหม่เพื่อตอบสนองการบริโภคของนักท่องเที่ยว ตัวอย่างที่ชัดเจนคือ “ประเพณีการตักบาตรข้าวเหนียว” ซึ่งแต่เดิมเป็นวิถีปฏิบัติทางศาสนาอันเงียบสงบ ได้ถูกปรับเปลี่ยนรูปแบบและตารางเวลาเพื่ออำนวยความสะดวกแก่นักท่องเที่ยว ทำให้มิติทางจิตวิญญาณดั้งเดิมถูกลดทอนลงไปเป็นเพียงกิจกรรมถ่ายภาพและประสบการณ์เชิงพาณิชย์³⁰ รวมถึงการเปลี่ยนแปลงด้านภาษาและการแต่งกายของเยาวชนที่ได้รับอิทธิพลจากนักท่องเที่ยว³⁴

การปรับตัวและกลไกต่อรองของชุมชน: อย่างไรก็ดี ชุมชนเชียงคานไม่ได้เป็นเพียงผู้ตั้งรับ (Passive) ต่อผลกระทบทางลบ ภาคประชาสังคมและกลุ่มชาวบ้านได้พยายามรวมตัวกันเพื่อสร้างอำนาจต่อรอง เช่น การจัดตั้งวิสาหกิจชุมชน และการประยุกต์ใช้ ดัชนีวัดความสุขมวลรวมชุมชน (Gross Village Happiness: GVH)¹¹ ดัชนี GVH นี้ถูกนำมาใช้เป็นเครื่องมือประเมินผลสัมฤทธิ์ของการพัฒนาใน 6 มิติ (เช่น สุขภาวะที่ดี เศรษฐกิจชุมชนเข้มแข็ง ชุมชนมีธรรมาภิบาล สภาพแวดล้อมและระบบนิเวศสมดุล) โดยตั้งค่าเป้าหมายให้มากกว่าหรือเท่ากับร้อยละ 75 ต่อปี เพื่อให้แน่ใจว่ารายได้จากการท่องเที่ยวจะไม่ทำลายความอยู่เย็นเป็นสุขของชุมชนจนหมดสิ้น¹¹

4. ด้านปัญหาเชิงพื้นที่และการจัดการท้องถิ่น (Local Issues & Spatial Challenges)

4.1 วิเคราะห์ผลกระทบจากปัญหาเชิงพื้นที่เรื้อรัง

โครงสร้างทางภูมิศาสตร์ของจังหวัดเลย ซึ่งมีลักษณะเป็นที่ราบสลับภูเขาและมีลุ่มน้ำสายสำคัญพาดผ่าน ก่อให้เกิดความเปราะบางทางสิ่งแวดล้อมที่ส่งผลกระทบต่อเศรษฐกิจและสังคมในหลายมิติ ปัญหาเรื้อรังที่สำคัญประกอบด้วย:

วิกฤตฝุ่นควัน PM2.5 และการลักลอบเผาในภาคการเกษตร: บริเวณพื้นที่การเกษตรขนาดใหญ่ในจังหวัดเลย โดยเฉพาะไร่อ้อยและข้าวโพดเลี้ยงสัตว์ ต้องเผชิญกับปัญหาฝุ่นควัน PM2.5 ที่มีค่าเกินมาตรฐานในช่วงฤดูแล้ง (ธันวาคม-เมษายน) ซึ่งแหล่งกำเนิดหลักเกิดจากการลักลอบเผาพื้นที่การเกษตร⁶⁰ จากการวิเคราะห์เชิงนโยบายพบว่า สาเหตุรากเหง้า (Root Cause) ไม่ได้เกิดจากความมักง่ายของเกษตรกรเพียงอย่างเดียว แต่เป็นปัญหาเชิงโครงสร้างทางเศรษฐศาสตร์ เนื่องจากเกษตรกรรายย่อยเผชิญกับข้อจำกัดด้านต้นทุนการเก็บเกี่ยว ขาดแคลนเครื่องจักรกลหนัก (รถตัดอ้อย) และแรงงานตัดอ้อยสดมีราคาแพง การจุดไฟเผาใบอ้อยก่อนตัดจึงเป็นทางเลือกที่ประหยัดต้นทุนและรวดเร็วที่สุดสำหรับเกษตรกร⁶¹ ผลกระทบที่ตามมาคือการก่อให้เกิดมลพิษทางอากาศที่ทำลายสุขภาพของประชาชน ทำลายภาพลักษณ์ของเมืองท่องเที่ยว และส่งผลเสียต่อระบบนิเวศดินในระยะยาว

อุทกภัยซ้ำซากในเขตศูนย์กลางเศรษฐกิจ (เทศบาลเมืองเลย): ลักษณะภูมิประเทศของตัวเมืองเลยที่มีลักษณะคล้ายแอ่งกระทะ และมีแม่น้ำเลยซึ่งเป็นลำน้ำสายหลักไหลผ่าน ทำให้พื้นที่นี้มีความเสี่ยงสูงต่อการเกิดอุทกภัย พื้นที่เศรษฐกิจและชุมชนริมน้ำ (เช่น บ้านขอนแดง, ซอยซำหลวง, คุ้มบ้านนาซำ, และเขตเทศบาลตำบลนาอาน) มักประสบปัญหาน้ำล้นตลิ่งเข้าท่วมขังเป็นวงกว้างแทบทุกปีเมื่อมีฝนตกหนักหรือพายุพัดผ่าน²⁵ ความเสียหายที่เกิดขึ้นส่งผลกระทบโดยตรงต่อโครงสร้างพื้นฐาน การคมนาคมหยุดชะงัก และสร้างความสูญเสียทางเศรษฐกิจต่อภาคการค้าปลีกค้าส่งในเขต CBD ของจังหวัด

ภัยแล้งและความแปรปรวนของสภาพภูมิอากาศ (Climate Change): ปรากฏการณ์เอลนีโญ (El Nino) ทำให้ปริมาณน้ำฝนทิ้งช่วงและอุณหภูมิสูงขึ้น ส่งผลกระทบอย่างหนักต่อระบบนิเวศเกษตร โดยเฉพาะพืชเศรษฐกิจที่ต้องการน้ำอย่างต่อเนื่อง เช่น ข้าวนาปรัง และยางพารา ทำให้ผลผลิตลดลงและเกิดการแพร่ระบาดของศัตรูพืช⁶⁵ เกษตรกรในพื้นที่ต้องปรับตัวโดยการปลูกพืชหมุนเวียน ใช้น้ำอย่างประหยัด และแสวงหาอาชีพเสริมนอกภาคเกษตรเพื่อชดเชยรายได้ที่สูญเสียไป⁶⁵

ความขัดแย้งด้านทรัพยากรและเมกะโปรเจกต์: โครงการผันน้ำ โขง-เลย-ชี-มูล ซึ่งเป็นเมกะโปรเจกต์ระดับชาติที่มีเป้าหมายเพื่อแก้ปัญหาภัยแล้งในภาคอีสานตอนกลาง ได้สร้างความกังวลอย่างลึกซึ้งให้กับประชาชนในพื้นที่ต้นน้ำ (เช่น กลุ่มฮักน้ำเลย อำเภอเชียงคาน) กลุ่มผู้คัดค้านมีความกังวลถึงผลกระทบอย่างรุนแรงต่อระบบนิเวศลุ่มน้ำ การสูญเสียที่ดินทำกิน และความเสี่ยงจากการขุดอุโมงค์ผ่านรอยเลื่อนที่อาจกระตุ้นให้เกิดแผ่นดินไหว⁶⁹ ปัจจุบันหน่วยงานรัฐอย่าง สำนักงานทรัพยากรน้ำแห่งชาติ (สทนช.) ได้พยายามนำกระบวนการประเมินสิ่งแวดล้อมระดับยุทธศาสตร์ (SEA) เข้ามาใช้เป็นเครื่องมือในการประเมินทางเลือกและลดความขัดแย้งเชิงพื้นที่⁷³ นอกจากนี้ กรณีความขัดแย้งของเหมืองแร่ทองคำในอำเภอวังสะพุง ยังคงเป็นบาดแผลทางนิเวศวิทยาที่อยู่ในกระบวนการบังคับให้บริษัทเอกชนฟื้นฟูสิ่งแวดล้อมและชดเชยเยียวยาชาวบ้าน ซึ่งสะท้อนให้เห็นถึงผลกระทบเชิงลบของการพัฒนาอุตสาหกรรมที่ขาดธรรมาภิบาลในอดีต⁷⁶

4.2 ประเมินประสิทธิภาพการจัดการและนโยบายขององค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น (อปท.)

หน่วยงานปกครองส่วนท้องถิ่น (อปท.) ภายในจังหวัดเลย ได้มีความพยายามในการบริหารจัดการเชิงพื้นที่และออกนโยบายเพื่อบรรเทาปัญหาความเดือดร้อนของประชาชน ทว่ายังคงเผชิญกับข้อจำกัดด้านงบประมาณ บุคลากร และขอบเขตอำนาจหน้าที่ทางกฎหมาย สามารถสรุปการดำเนินงานและจัดกลุ่มตามระดับความสำคัญได้ดังนี้:

การรับมือวิกฤตเร่งด่วนด้านภัยพิบัติ (ระดับความสำคัญสูงมาก):

การบริหารจัดการน้ำท่วม: เทศบาลเมืองเลยและเทศบาลตำบลนาอาน ได้ดำเนินมาตรการระยะสั้นแบบบูรณาการ โดยการจัดเตรียมกระสอบทราย กำจัดวัชพืชขวางทางน้ำ และติดตั้งเครื่องสูบน้ำขนาดใหญ่เพื่อเร่งระบายน้ำออกจากพื้นที่เศรษฐกิจ (เช่น ซอยอินคำดี, หน้าโรงเรียนบ้านขอนแดง) ตลอด 24 ชั่วโมง²⁵

โครงการเชิงยุทธศาสตร์ระยะยาว: อปท. ได้ประสานความร่วมมือกับกรมชลประทานในการผลักดันการขุดลอกคลองระบายน้ำ การสร้างท่อลอดใต้ถนน และการใช้ประโยชน์จาก “โครงการประตูระบายน้ำศรีสองรักอันเนื่องมาจากพระราชดำริ” โครงการอเนกประสงค์นี้ไม่เพียงแต่ช่วยตัดยอดมวลน้ำและผันน้ำก่อนเข้าท่วมเขตเทศบาลเมืองเลยได้อย่างมีประสิทธิภาพ แต่ยังถูกพัฒนาให้เป็นพื้นที่กักเก็บน้ำเพื่อการเกษตรในหน้าแล้ง และเป็นแลนด์มาร์คด้านการท่องเที่ยวแห่งใหม่ของจังหวัด²⁵

การจัดการมลพิษทางอากาศ PM2.5 (ระดับความสำคัญสูง):

มาตรการบังคับใช้กฎหมาย: องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นได้ใช้อำนาจตามกฎหมายในการออกประกาศพื้นที่ควบคุม ห้ามมิให้มีการจุดไฟเผาป่าและเผาไร่อ้อยอย่างเด็ดขาดในช่วงวิกฤต⁸²

มาตรการส่งเสริมและสร้างแรงจูงใจ (Incentives): สนับสนุนแนวทาง BCG Model โดยส่งเสริมให้เกษตรกรร่วมกันสร้างฝายชะลอน้ำจากใบอ้อย และประสานงานกับกลุ่มทุนโรงงานน้ำตาลในการรับซื้อใบอ้อยเพื่อใช้เป็นเชื้อเพลิงชีวมวล⁶ มาตรการนี้ช่วยเปลี่ยนมุมมองของเกษตรกรจากการมองใบอ้อยเป็น ‘ขยะที่ต้องเผาทิ้ง’ ให้กลายเป็น ‘สินค้าที่มีมูลค่า’ แม้จะประสบความสำเร็จในระดับหนึ่ง แต่ยังจำเป็นต้องได้รับการสนับสนุนเครื่องจักรกลจากภาครัฐส่วนกลางเพิ่มเติม

การจัดการทรัพยากรชุมชนและการท่องเที่ยว (ระดับความสำคัญปานกลางถึงระยะยาว):

การจัดการขยะมูลฝอยในแหล่งท่องเที่ยว: ในพื้นที่อำเภอเชียงคาน อปท. ต้องเผชิญกับความท้าทายในการจัดการขยะมูลฝอยที่เพิ่มขึ้นอย่างก้าวกระโดดจากนักท่องเที่ยว ข้อมูลจากงานวิจัยระบุว่ายังมีขยะส่วนหนึ่งที่ถูกกำจัดอย่างไม่ถูกต้องและตกค้างในพื้นที่³³ เพื่อแก้ไขปัญหาดังกล่าว ท้องถิ่นได้ร่วมมือกับองค์การบริหารการพัฒนาพื้นที่พิเศษเพื่อการท่องเที่ยวอย่างยั่งยืน (อพท.) ในการจัดทำแผนแม่บทและผังแม่บทการอนุรักษ์และพัฒนาเมืองเก่าเชียงคาน โดยเน้นย้ำถึงการสร้างจิตสำนึกในการคัดแยกขยะ การเพิ่มศักยภาพระบบจัดเก็บ และการปรับปรุงภูมิทัศน์ชุมชนให้สอดคล้องกับมาตรฐานการท่องเที่ยวอย่างยั่งยืนของโลก (GSTC)³³

ผลงานที่อ้างอิง

1. ข้อมูลพื้นฐานของจังหวัดเลย – สำนักงานปลัดกระทรวงเกษตรและสหกรณ์

2. รายงานประมาณการเศรษฐกิจจังหวัดเลย

3. ฉบับทบทวน ประจําป งบประมาณ พ.ศ. 2567

4. ภาวะเศรษฐกิจการเกษตรปี 2566 และแนวโน้มปี2567 จังหวัดเลย

5. ผลิตภัณฑ์ภาคและจังหวัด ฉบับ พ.ศ. 2566 Gross Regional and

6. “KTIS” พัฒนาชาวไร่อ้อย ด้วย “BCG Model” พลิกโฉมนครสวรรค์เป็นพื้นที่

7. แนวโน้มธุรกิจ/อุตสาหกรรม ปี 2569-2571: อุตสาหกรรมน้ำตาล – ธนาคารกรุงศรี

8. รายงานการศึกษากลุ่ม (Group Action Learning Project) เรื่อง การขับ

9. สรุปผลการพิจารณาแผนพัฒนาจังหวัดและกลุ่มจัง

10. กลุ่มจังหวัดภาคตะวันออกเฉียงเหนือตอนบน 1 – ศูนย์การท่องเที่ยวของอนุ

11. ส่วนที่3 แผนพัฒนาจังหวัด (พ.ศ. 2561– 2565) จังหวัดเลย

12. มาเมืองเลยต้องชิม! ผู้ว่าฯเลย ชูสับปะรดไร่ม่วงของดี ส่งเสริมพัฒนาผลิตภัณฑ์

13. เปิดแล้วงาน ‘สับปะรดไร่ม่วงเมืองเลยของแท้’ ที่ตลาดต้องชมบ้านไร่ม่วง

14. “พิชัย” ลุยเมืองเลย เปิดงานชวนชิม “สับปะรดไร่ม่วง” รสชาติหอม หวาน ฉ่ำ

15. แผนพัฒนาสินค้าเกษตรที่สำคัญและโดดเด่นของจั

16. แผนปฏิบัติการ | สำนักงานเกษตรและสหกรณ์ จังหวัดเลย

17. พาณิชย์จังหวัดเลย “เผย” ภาวะการค้าชายแดนไทย-ลาว จังหวัดเลยมูลค่าลดลง

18. กลุ่มยุทธศาสตร์และแผนงาน สำนักงานพาณิชย์จังหวัดเลย 302/9 ถ.เลย

19. แผนพัฒนาการศึกษาจังหวัดเลย (พ.ศ.2566 – 2570) ฉบับทบทว – สำนักงาน

20. ศูนย์ข้อมูลเศรษฐกิจการค้าจังหวัด สำนักงานพา – Nakhonphanom

21. พลิกโฉมเมืองเลย! พช. ผนึกกำลังจัดใหญ่ “OTOP ภูมิภาค จังหวัดเลย” ระเบิด

22. การพัฒนาช่องทางการตลาดดิจิทัลเพื่อส่งเสริมความยั่งยืนของผลิตภัณฑ์

23. “OTOP ภูมิภาค จ.เลย” หนุนเศรษฐกิจฐานราก กระตุ้นการท่องเที่ยว ข่าวเช้า

24. ยผ.จัดรูปที่ดินทุ่งนาเมี่ยง เมืองเลย เชื่อมโยงพื้นที่ ยกระดับเมืองน่าอยู่ เพื่อ

25. ผู้ว่าฯ เลย ลงพื้นที่เพื่อเตรียมการป้องกันและแก้ไขปัญหา … – NBT CONNEXT

26. FIND YOUR dream home – ศูนย์ข้อมูลอสังหาริมทรัพย์

27. จับตาแม่น้ำเลยใกล้ล้นตลิ่งเสี่ยงท่วมพื้นที่เศรษฐกิจเมืองเลย – YouTube

28. สถานการณ์แม่น้ำเลยเอ่อล้นเข้าท่วมในเขตเทศบาลเมืองเลย เป็นวงกว้าง

29. ปที 20 ฉบับที 2 (กรกฎาคม – ธันวาคม 2566) Volume 20, Issue 2 (Jul

30. การจัดการการท่องเที่ยวเชิงวัฒนธรรมในเมืองเชียงคาน อำเภอเชียงคาน

31. แนวทางการลดผลกระทบด้านลบจากการพัฒนาการท่องเที่ยวภายในแหล่ง

32. 2580 เชียงคานในวันพรุ่ง – เมืองต้นแบบ วางแผนรับมือโลกร้อน – ภูมิอากาศ

33. การบริหารราชการแบบบูรณาการในการพัฒนาการท่องเที่ยวเชียงคาน – ThaiJO

34. การรับรู้และการมีส่วนร่วมของชาวบ้านเกี่ยวก – มหาวิทยาลัยธุรกิจบัณฑิตย์

35. สถิติการค้าชายแดน และการค้าผ่านแดนของไทยปี2567

36. กรณีศึกษา กัมพูชา สปป.ลาว และเมียนมา

37. ผังเมืองรวมเมืองเลย จังหวัดเลย – สูตรไพศาลกฎหมายไทย

38. ผังเมืองรวมจังหวัดเลย

39. กฎกระทรวงให้ใช้บังคับผังเมืองรวมจังหวัดเลย พ.ศ. 2558 – 法律人

40. เช็กสีผังเมือง(ปี 2568)ให้ดี ก่อนที่จะตัดสินใจซื้อที่ดิน

41. เช็คสีผังเมือง วิธีตรวจสอบแปลงที่ดินด้วยตัวเอง (อัพเดทล่าสุด) – Tooktee

42. การใช้ประโยชน์ที่ดินตามสีผังเมือง แต่ละสีทำอะไรได้บ้าง – Blog | Cheewid

43. ทอท.ลุยแผนขยายสนามบิน 3 แสนล้าน ดัน 6 แห่ง รับผู้โดยสารเพิ่ม 160 ล้าน

44. AOT ทุ่มแสนล้าน ลุยขยายสนามบิน 6 ท่า ภายในปี 70 รองรับผู้โดยสาร 200

45. เปิดแผนพัฒนาสนามบินภูมิภาค 10 ปี ลุย 25 โครงการ 3.4 หมื่นล. – อปท.นิวส์

46. ยกระดับสนามบินภูมิภาค คมนาคม ลุยเชื่อมระบบขนส่ง บูมการท่องเที่ยว

47. หอการค้าเลย ชง นายกฯเศรษฐา จัดงบฯขยาย-ปรับปรุงสนามบิน รับนักท่องเที่ยว

48. กรมอุทยานฯ-อพท.เดินหน้า “กระเช้าไฟฟ้าภูกระดึง” คาด 1 ปี EIA แล้วเสร็จ

49. มหากาพย์ ‘กระเช้าไฟฟ้าภูกระดึง’ เริ่มเห็นแสง หลังผลักดันมา 4 ทศวรรษ

50. กระเช้าไฟฟ้าภูกระดึง ดันเศรษฐกิจท่องเที่ยว I โฟกัสเศรษฐกิจ I 7 ม.ค. 2569

51. เดินหน้ากระเช้าไฟฟ้า “ภูกระดึง” พร้อมปักหมุดเสาต้นแรก ธ.ค.69

52. Infographic Archives – อีสานอินไซต์

53. เป้าหมายและ แนวทางการ พัฒนาภาค

54. แนวทางการพัฒนาการจัดสิ่งอํานวยความสะดวกที่เหมาะสมสําหรับผู้สูงอายุ ใน

55. การสํารวจภาวะการทํางานของประชากร จังหวัดหนอ – สำนักงานสถิติแห่งชาติ

56. ISSN 1685-7437 – สำนักงานสถิติแห่งชาติ

57. จังหวัดเลย ทบทวนแผนพัฒนาจังหวัด 5 ปี (พ.ศ.2566-2570) กำหนด

58. ดัชนีวัดความสุขของคนในชุมชน – Voice TV

59. เล่มแบบประเมินดัชนีวัดความสุขของชุมชนฯ (GVH) – สพจ.กาญจนบุรี

60. ฝุ่นควันปกคลุมเมืองเลย PM2.5 เกินค่ามาตรฐาน – YouTube

61. ถอดบทเรียนนโยบายแก้ฝุ่น PM2.5 ในภาคเกษตร: อะไรคือต้นเหตุของความไม่

62. SDG Insights | ชำแหละนโยบายแก้ฝุ่น PM2.5 ในภาคเกษตร : อะไรคือ

63. ผู้ว่าฯ เลย ลงพื้นที่เพื่อเตรียมป้องกันแก้ไขปัญหาน้ำท่วมในพื้นที่เสี่ยง

64. ผู้ว่าฯ เลย ลงพื้นที่ติดตามสถานการณ์น้ำท่วมในเขต … – NBT CONNEXT

65. เอกสารเผยแพร่ผลการวิจัย

66. ปรากฏการณ์เอลนีโญ และผลกระทบต่อภาคการเกษตร

67. การปรับตัวของเกษตรกรชาวนาต่อสถานการณ์ภัยแล้ง ในชุมชนบ้านไผ่จรเข้

68. การปรับตัวของเกษตรกรอันเนื่องมาจากการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศที่มี

69. ลักษณะและที่ตั้งโครงการ – งานจ้างสำรวจ ออกแบบ โครงการบริหารจัดการ

70. ชาวบ้านค้านโครงการผันน้ำโขงเลยชีมูล ชี้ผลกระทบรุนแรง-หวั่นรอยเลื่อน

71. ชาวบ้านค้านโครงการผันน้ำโขง เลย ชี มูล ชี้ผลกระทบรุนแรง-หวั่นรอยเลื่อน

72. เลย-ชี-มูล แนะศึกษาความล้มเหลวโครงการเดิมก่อน

73. รายงานการศึกษา SEA – การ ประเมิน สิ่งแวดล้อม ระดับ ยุทธศาสตร์

74. สทนช. ชี้กระบวนการ SEA ช่วยแก้ไขปัญหาลุ่มน้ำชีอย่างยั่งยืน

75. สทนช. พลิกโฉมการวางแผนด้านทรัพยากรน้ำ ดันแนวคิด SEA ตั้งกรอบคิด

76. ‘ฅนรักษ์บ้านเกิด’ แจ้งความกับตำรวจ สภ.เมืองเลย หลังถูกชายหัวเกรียนอ้างตัว

77. นักข่าวสิ่งแวดล้อมถูกจับอีกราย เหตุเกี่ยวพันการรณรงค์ปิดเหมือง จ.เลย

78. MOU แร่แรร์เอิร์ธ สหรัฐฯได้ แต่ไทยเสี่ยงเป็น OEM บนทางแพร่งของการ

79. หมอพรทิพย์รายงานครม.พิษเหมืองทอง แนะทางออกเฉพาะหน้า 4 ประเด็น

80. เทศบาลเมืองเลย แจ้งสถานการณ์น้ำตอนนี้เตรียมอุปกรณ์ช่วยเหลือรับมือน้ำ

81. ประตูระบายน้ำศรีสองรักอันเนื่องมาจากพระราชดำริ ความยั่งยืนของการพัฒนา

82. เรื่อง มาตรการป้องกันแก้ไขปัญหาฝุ่นละอองขนาดเล็ก (PM2.5) อันเกิดจาก

83. สร้างฝายชะลอน้ำจากใบอ้อย ลดฝุ่น PM 2.5 | Thai PBS News – YouTube

84. การศึกษาระดับพฤติกรรมด้านการจัดการขยะของคนไทย

85. “แผนแม่บท” ทิศทางของการอนุรักษ์และการพัฒนาเมืองเก่า – (ONEP) – go.th

86. โครงการพัฒนาพื้นที่เพื่อการท่องเที่ยวชุมชนเชียงคาน อ.เชียงคาน จ.เลย